مرکز رشد شريف صفحه نخست

تجارت الكترونيك را از كجا شروع كنيم؟

زمانيكه نظريه CIX براى اولين بار در سالهاى اوليه حيات وب مطرح شد، هنوز ميلياردرهاى امروز جهان چون لرى پيج نمى دانستند كه چه آينده اى در انتظارشان است و روزى با گوگل جزء ثروتمندان جهان خواهند بود.
نظريه CIX معتقد بود كه اينترنت مى بايست از خاصيت سياسى صرف خارج شود و قدم به سمت تجارت و اقتصاد عمومى بر دارد. اين نظريه آنچنان خردمندانه بود كه افق برتريهاى اقتصادى را با گذشت زمان پديدار كرد، تا جايى كه امروز هر كسى كه به دنبال سرمايه گذارى مطمئن، با ريسك كم و سودآور است و در عين حال مى خواهد ره صد ساله را آسان و بى دردسر طى كند، به سراغ تجارت الكترونيك مى آيد، تجارتى كه تنها يك حرف e به آن اضافه شده است، اما همين يك حرف يعنى دنيايى شگرف و متفاوت كه به جرئت مى توان گفت اين e كوچك به معنى رهايى از تمامى قيد و شرط هاى دست پاگير سنتى است، بدون آنكه خدشه‌اى به قانون و حريم ديگرى وارد شود.
تعريف شما از تجارت الكترونيك يا همان e-commerce چيست؟ تجارت اصلا يعنى چه؟ يك تاجر چگونه امرار معاش مى كند؟ اصلا تاجر به چه كسى مى گويند؟
قرار نيست حتما زمانى كه با لفظ تجارت مواجه مى شويد، چهره يك مرد ميانسال با موهاى جو گندمى و دكمه‌هاى براق سر آستين را به خاطر بياوريد كه كمتر از ارباب صدايش نمى كنند.
لزوما قرار نيست يك تاجر از ابتدا ميليونر باشد چرا كه اگر قرار بود ثروت و دارايى بيانگر نقش و جايگاه يك نفر باشد چه بسا كه متخلفان اجتماعى مانند سارقان حرفه اى و اختلاس كنندگان، تجار خبره به شمار مى رفتند. اما همه چيز به اين سادگى ها هم نيست.
تجارت ،ذهن خلاق، ريسك پذيرى و آينده‌نگرى را مى طلبد. در غير اين صورت بهتر است، كار ادارى را ترجيح دهيد.
تجارت كردن از خريدو فروش واسطه‌اى و يا مستقيم چاى از يك توليد كننده معنى مى دهد، تا خريد و فروش يك قطعه لوازم صنعتى. اما آيا هر كسى كه دست به خريد فروش مى زند ،يك تاجر است؟ اگر اين‌گونه باشد كه مى بايست همه مردم كره خاكى يك تاجر باسابقه باشند_
نه _شيوه خريد فروش و چگونگى ارتباطات در بازار، تعيين كننده هويت اصلى شماست. تاجر كسى است كه با هوش و ذكاوت خود رفتار بازار و همكاران و نيز رقباى خود را زير نظر مى‌گيرد و از اشتباهات آنان به نحوه احسن به نفع خود وبراى پيشرفت خود استفاده مى كند. دقيقا مانند بازى شطرنج، قانون بازى اين است كه اگر مهره حريف را نزنيد قطعا او شما را مى زند، حال ممكن است عمدا اسب خود را در معرض خطر قرار دهيد تا با يك حركت اشتباه از سمت حريف خانه هاى جلوى شاه باز شود و وزير شما كار را تمام كند. كيش...مات_
اما يك كاسب چنين طرز تفكرى ندارد، در جامعه ما يك بقال كاسب به شمار مى رود، در صورتى كه شغل ها تعيين كننده نيستند، بلكه اخلاق كارى تعيين كننده بسيارى از موارد است. از سوى ديگر پول در آوردن از هر راهى برخلاف اصول كارى و حرفه اى يك تاجر است.
قرار نيست هر كسى كه جنسى را در برابر پول گزافى مى فروشد، تاجر تلقى كنيم، چرا كه فروشندگان مواد مخدر كه بنيانهاى سلامت روحى و روانى و جسمى يك جامعه را با خطر مواجه مى سازند گزافترين معاملات روز جهان را انجام مى دهند.
به صورت خلاصه مى توان گفت هرگز در مرام تاجر، هدف وسيله را توجيه نمى‌كند و اصول اخلاقى او را به يك چهره محبوب و قابل احترام تبديل مى‌كند.
فكر مى كنم تجارت و تاجر را به خوبى شناختيد؛ اما تجارت الكترونيك چيست؟ تجارت الكترونيك نشانه هاى همان هوش سرشار يك تاجر است كه پيش از اين گفتم .چرا كه با استفاده سنجيده از نا پايدارى به دو فاكتور زمان و مكان در فضاى مجازى‌، نه تنها هزينه سرمايه‌گذارى را كاهش داده و به صورت شگفت آورى زمان را براى خود نگاه داشته است، بلكه به سود سرشار و راندمان كارى و تجارى بالايى نيز دست يافته است و اين تنها راز موفقيت فعلى اوست. متاسفانه در كشور ما اكثرا گمان مى كنند، خريد يك كالا از فروشگاههاى اينترنتى يعنى تجارت الكترونيك و اين در صورتى است كه اگر يك فروشگاه الكترونيك يعنى تجارت الكترونيكى،پس تا الان ما از كدام هوش و استعداد بى نظير تاجر صحبت مى كرده ايم؟
تجارت الكترونيك يك موقعيت كاملا استثايى ا ست كه به ما امكان مى دهد تا با قدرت خارق العاده ارتباطات در علم فناورى اطلاعات با انواع شبكه هاى كامپيوترى به خريد فروشهاى سريع و مفيد بپردازيم.
تجارت الكترونيكى امكان معامله هر كالا و سرويس قابل فروش را به صورت مجازى به ما مى دهد.
خواه اين فروش از طريق اينترنت انجام شود و خواه از طريق تله تكست و نكته حائز اهميت اينجاست كه واسطه‌ها، گفتگو‌ها و بحثهاى گيج كننده و زمان بر و از اين قبيل به طور چشمگيرى حذف مى شود.
البته امروزه تجارت الكترونيك به سمت اينترنت معطوف شده است، پس از همين رو يكى از مهم ترين تجارت‌هاى توسعه يافته به دست تجارت الكترونيك فروش و كلا معامله كادر ها و موقعيتهاى تبليغاتى در صفحات وب است. براى شروع تجارت به صورت الكترونيك كه مطمئنم اينترنتى آن بيشتر مد نظر شماست ،بهتر است ابتدا از شناخت دقيق تجارت، قوانين داخلى و خارجى، شناخت دقيق اينترنت، سرمايه گذارى و اخذ مشاوره‌هاى لازم شروع كنيم.
راه اندازى يك فروشگاه اينترنتى، به صرف آنكه تنها با هزينه اى حدود 150هزار تومان مى توانيم محصولات خود را از طريق اينترنت به فروش برسانيم، كافى نيست و قطعا در طولانى مدت و با ورود و تاييد استاندارد هاى بين المللى در كشور با مشكلات حاد و پيچيده اى مواجه خواهيم شد.
عامل اصلى اين ضررهاى احتمالى، 1 - بخش دولتى به علت كنترل نكردن فعاليت
بخشهاى اجرايى برابر با يك استاندارد بين‌المللى و در عين حالى بومى و 2 - بخش خصوصى به علت تمايل به سودجويى از ضعف دانش مخاطبان و استقبال كنندگان از تجارت الكترونيك خواهد بود. اما فراموش نكنيد خود شما نيز يكى از مقصر ان اصلى اين زيانها خواهيد بود، چرا كه با عجله به آنچه كه خود هنوز دانشى از آن نداشته‌ايد وارد شده‌ايد.
يكى از بارزترين نقاط ضعف بازار تجارت الكترونيك در ايران همين فروشگاههاى طرف قرار داد پست هستند. ضعف در بنياد اين نوع معامله گرى آن قدر ديده مى شود كه تنها سفارش از طريق اينترنت صورت مى گيرد وطرفين معامله(مشترى و فروشنده)براى اينكه مطمئن شوند كه مثلا اين سفارش يك شوخى نبوده است و يا اينكه سفارش حتما به او مى رسد به تماس تلفنى متوسل مى شوند. نهايتا بعد از تائيد‌ها و طى اين فرايندهاى عجيب مامور پست پس ازگذشت زمان نسبتا طولانى - حدود 7 روز - سفارش را به دست مشترى مى رساند و همان لحظه هزينه را دريافت مى كند.
در نگاه اول ايده جالبى است، شما مطمئن خريد مى كنيد چرا كه هزينه را زمان تحويل مى پردازيد. اما فرض كنيد روزى كه قرار است سفارش را در منزل تحويل بگيريد به هر دليل در خانه نباشيد، تكليف چيست؟ بله، مرسوله برگشت مى خورد. مى دانيد چرا؟_ چون ممكن است فردى كه در خانه بوده است از قبول دريافت سفارش و نيز پرداخت هزينه خوددارى كند و نهايتا يك فاجعه شكل مى‌گيردكه برخى براى حفظ منافع خود از آن به عنوان بومى‌سازى شدن تجارت الكترونيك نام مى برند_
البته قاعدتا راه هايى براى حذف اين فرايندهاى ابتدايى و پر از ايراد وجود دارد. شركتهاى معتبر و بزرگ براحتى مى توانند كارتهاى اعتبارى و پرداختى كوچكى را طراحى كنند كه بسادگى قابل استفاده در محيط فروشگاههاى خود و فروشگاه هاى زير مجموعه آنها باشد. كارت هاى پرداخت الكترونيك كه البته بيشتر به حواله شباهت دارند و مشابه آنها دبيت كارت‌هاى موجود در بازار جهانى هستند، تنها با اين تفاوت كه كارت‌هاى دبيت مورد تاييد بانك ها هستند، اما كارت‌هاى پيشنهادى، داخلى و ويژه مشتريان هر شركت .

منبع: مجله تدبير شماره 182